Ma’lumotlarni tavsiflash
Ma’lumotlarni tavsiflash odatda ma’lumot yig‘ishdan keyingi, statistik tahlilning ikkinchi bosqichi hisoblanadi.
Tavsifiy statistika
Tanlanmangiz yoki bosh to‘plamingizdagi axborot (ma’lumotlar) grafiklar yordamida vizuallashtirilishi yoki sonlar orqali umumlashtirilishi mumkin. Bu asosiy ma’lumotlarni xom ma’lumotlarga shunchaki qarashdan ko‘ra soddaroq tarzda ko‘rsatadi. Bu ma’lumotlar qanday taqsimlanganini tushunishimizga yordam beradi.
Grafiklar ma’lumotlar taqsimotini ko‘rgazmali tarzda ko‘rsata oladi.
Grafiklarga misollar:
Ba’zi grafiklar sonli umumlashtiruvchi statistikalar bilan chambarchas bog‘liq. Ularni hisoblash shu grafiklar uchun asos bo‘ladi.
Masalan, quti diagrammasi ma’lumotlar taqsimotining kvartillarini ko‘rgazmali tarzda ko‘rsatadi.
Kvartillar ma’lumotlarni to‘rtta teng qismga, ya’ni choraklarga ajratadi. Kvartil umumlashtiruvchi statistikalarning bir turidir.
Umumlashtiruvchi statistikalar
Umumlashtiruvchi statistikalar katta hajmdagi axborotni bir nechta asosiy qiymatlarga jamlaydi.
Ma’lumotlardan taqsimotlar shaklini ham tavsiflaydigan sonlar hisoblanadi. Bular alohida "statistikalar" (statistics) deb ataladi.
Ba’zi muhim misollar:
- O‘rtacha arifmetik, mediana va moda
- Qamrov va kvartillararo qamrov
- Kvartillar va persentillar
- Standart chetlanish va dispersiya
Eslatma: Tavsifiy statistika ko‘pincha statistik tahlilning bir qismi sifatida taqdim etiladi.
Tavsifiy statistika keyingi tahlilga yo‘nalish berish, ma’lumotlar haqida tasavvur hosil qilish va nimani chuqurroq o‘rganishga arziydiganini aniqlash uchun ham foydali.
W3Schools Pathfinder
Yutuqlaringizni kuzating – bu bepul!