Python listlar


mylist = ["apple", "banana", "cherry"]

ULASHISH

Ro‘yxat

Listlar bitta o‘zgaruvchida bir nechta elementlarni saqlash uchun ishlatiladi.

Listlar Python-da ma’lumotlar to‘plamini saqlash uchun ishlatiladigan 4 ta o‘rnatilgan ma’lumotlar turlaridan biri, qolgan 3 tasi Tuple, Set va Dictionary bo‘lib, ularning barchasi turli sifat va foydalanishga ega.

Listlar kvadrat qavslar yordamida tuziladi:

Misol

Ro‘yxat yaratish:

thislist = ["apple", "banana", "cherry"] print(thislist)
O‘zingiz sinab ko‘ring »

List elementlari

List elementlari tartiblangan, o‘zgartirilishi mumkin va takroriy qiymatlarga ruxsat beriladi.

List elementlari indekslanadi, birinchi element [0] indeksiga ega, ikkinchi element [1] indeksiga ega va hokazo.


Tartiblangan

Listlar tartiblangan deb aytsak, bu elementlarning belgilangan tartibiga ega ekanligini va bu tartib o‘zgarmasligini bildiradi.

Agar siz listga yangi elementlar qo‘shsangiz, yangi elementlar listning oxiriga joylashtiriladi.

Eslatma: tartibni o‘zgartiradigan ba’zi list usullari mavjud, ammo umuman olganda: elementlarning tartibi o‘zgarmaydi.


O‘zgaruvchan

Ro‘yxat o‘zgarishi mumkin, ya’ni biz ro‘yxatni yaratilgandan keyin o‘zgartirishimiz, qo‘shishimiz va o‘chirishimiz mumkin.


Dublikatlarga ruxsat berish

Listlar indekslanganligi sababli, listlar bir xil qiymatga ega bo‘lishi mumkin:

Misol

Lists allow duplicate values:

thislist = ["apple", "banana", "cherry", "apple", "cherry"] print(thislist)
O‘zingiz sinab ko‘ring »


Ro‘yxat uzunligi

Ro‘yxatda nechta element borligini aniqlash uchunlen()funksiyasidan foydalaning:

Misol

Ro‘yxatdagi elementlar sonini chop eting:

thislist = ["apple", "banana", "cherry"] print(len(thislist))
O‘zingiz sinab ko‘ring »

List elementlari - Ma’lumotlar turlari

List elementlari har qanday turdagi ma’lumotlarga ega bo‘lishi mumkin:

Misol

String, int va boolean ma’lumotlar turlari:

list1 = ["apple", "banana", "cherry"] list2 = [1, 5, 7, 9, 3] list3 = [True, False, False]
O‘zingiz sinab ko‘ring »

List turli xil ma’lumotlarni o‘z ichiga olishi mumkin:

Misol

Stringlar, butun sonlar va mantiqiy qiymatlardan iborat list:

list1 = ["abc", 34, True, 40, "male"]
O‘zingiz sinab ko‘ring »

type()

Python nuqtai nazaridan, listlar "list" ma’lumotlar turiga ega obyektlar sifatida aniqlanadi:

<class 'list'>

Misol

Ro‘yxatning ma’lumotlar turi qanday?

mylist = ["apple", "banana", "cherry"] print(type(mylist))
O‘zingiz sinab ko‘ring »

list() konstruktori

Yangi list yaratishda list() konstruktoridan foydalanish ham mumkin.

Misol

Ro‘yxatni yaratish uchunlist()konstruktoridan foydalanish:

thislist = list(("apple", "banana", "cherry")) # note the double round-brackets print(thislist)
O‘zingiz sinab ko‘ring »

Python to‘plamlari (massivlar)

Python dasturlash tilida ma’lumotlar to‘plamining 4 ta turi mavjud:

  • List — bu tartiblangan va o‘zgaruvchan to‘plamdir. Takroriy elementlarga ruxsat beradi.
  • Tuple — bu tartiblangan va o‘zgarmas to‘plamdir. Takroriy elementlarga ruxsat beradi.
  • Set — bu tartiblanmagan, o‘zgarmas* va indekslanmagan to‘plamdir. Takroriy elementlarga ruxsat bermaydi.
  • Dictionary — bu tartiblangan** va o‘zgaruvchan to‘plamdir. Takroriy elementlarga ruxsat bermaydi.

*Set elementlarini o‘zgartirib bo‘lmaydi, lekin xohlagan vaqtda elementlarni o‘chirishingiz va/yoki qo‘shishingiz mumkin.

**Python 3.7 versiyasidan boshlab dictionarylar tartiblangan. Python 3.6 va undan oldingi versiyalarida dictionarylar tartiblanmagan.

To‘plam turini tanlashda ushbu turdagi xususiyatlarni tushunish foydalidir. Muayyan ma’lumotlar to‘plami uchun to‘g‘ri turni tanlash ma’noni saqlab qolish va samaradorlik yoki xavfsizlikni oshirishni anglatadi.



W3Schools Pathfinder

Yutuqlaringizni kuzating – bu bepul!