Tizimning ishlash vaqti (uptime)

uptime buyrug‘idan foydalanish

uptime buyrug‘i tizim qancha vaqtdan beri ishlayotganini bilish uchun ishlatiladi.

U tizim unumdorligi haqida tezkor umumiy ma’lumot beradi, jumladan:

• Joriy vaqt
• Tizim qancha vaqtdan beri ishlayotgani
• Tizimga kirgan foydalanuvchilar soni
• So‘nggi 1, 5 va 15 daqiqa uchun tizimning o‘rtacha yuklamasi

Sintaksis

uptime buyrug‘ining asosiy sintaksisi:

uptime

Bu buyruq joriy vaqt, tizimning uzluksiz ishlash davomiyligi, foydalanuvchilar soni va o‘rtacha yuklama kabi ma’lumotlarni ko‘rsatadi.

Natijani tushunish

uptime buyrug‘ining natijasi quyidagi kabi ma’lumotlarni ko‘rsatadi:

• Joriy vaqt: Buyruq ishga tushirilgan vaqt.
• Ishlash davomiyligi: Tizim oxirgi marta qayta ishga tushirilganidan beri qancha vaqt ishlayotgani.
• Foydalanuvchilar soni: Ayni paytda tizimga kirgan foydalanuvchilar soni.
• O‘rtacha yuklama: So‘nggi 1, 5 va 15 daqiqa uchun tizimning o‘rtacha yuklamasi.

Natija namunasi

Quyida uptime buyrug‘i natijasiga misol keltirilgan:

uptime
 14:36:01 up 10 days,  3:45,  4 users,  load average: 0.75, 0.60, 0.50

Bu misolda:

• Joriy vaqt — 14:36:01.
• Tizim 10 kun, 3 soat va 45 daqiqadan beri ishlab turibdi.
• Ayni paytda tizimga 4 nafar foydalanuvchi kirgan.
• O‘rtacha yuklama 0.75, 0.60 va 0.50 ga teng bo‘lib, tizimning so‘nggi 1, 5 va 15 daqiqadagi yuklamasini bildiradi.

O‘rtacha yuklamani talqin qilish

O‘rtacha yuklama tizimning ish yuklamasi haqida qisqacha tasavvur beradi:

• Pastroq o‘rtacha yuklama tizim kamroq band ekanini bildiradi.
• Yuqoriroq o‘rtacha yuklama tizim ko‘proq band ekanidan dalolat beradi.
• Har bir yadro uchun 1.0 dan yuqori o‘rtacha yuklama tizim haddan tashqari yuklanganini ko‘rsatishi mumkin.

load average: 0.75, 0.60, 0.50

Bu misolda tizim yuklamasi vaqt o‘tishi bilan kamayib bormoqda, bu esa tizim kamroq band bo‘lib borayotganini bildiradi.

Keng tarqalgan qo‘llanilishi

uptime buyrug‘i odatda quyidagilar uchun ishlatiladi:

• Tizim unumdorligi va barqarorligini kuzatish.
• Tizim qancha vaqtdan beri ishlayotganini tezda tekshirish.
• Tizim yuklamasini baholash va tizim og‘ir yuklama ostida ishlayotganini aniqlash.