Jarayonlar ro‘yxati (top)


ULASHISH

top buyrug‘idan foydalanish

top buyrug‘i Linux vazifalarini ko‘rsatish uchun ishlatiladi.

Bu tizim unumdorligini real vaqt rejimida monitoring qilish uchun kuchli vosita.

Quyidagi barcha misollarda namoyish uchun faraziy natijadan foydalaniladi:

top - 08:00:01 up 10 days,  3:22,  3 users,  load average: 0.01, 0.05, 0.10
Tasks: 123 total,   1 running, 122 sleeping,   0 stopped,   0 zombie
%Cpu(s):  0.7 us,  0.3 sy,  0.0 ni, 98.7 id,  0.3 wa,  0.0 hi,  0.0 si,  0.0 st
KiB Mem :  8163100 total,  123456 free,  234567 used,  345678 buff/cache
KiB Swap:  2097148 total,  1048576 free,  1048572 used.  456789 avail Mem

  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash
 5678 user      20   0  234567  23456   2345 S   0.5  0.3   0:02.34 python
 9101 user      20   0  345678  34567   3456 S   0.7  0.4   0:03.45 node

Natijani tushunish

top buyrug‘ining natijasi bir nechta ustundan iborat bo‘lib, ularning har biri tizim jarayonlarining turli jihatlarini ifodalaydi:

  • PID: Jarayon identifikatori (Process ID) — har bir jarayonning noyob identifikatori.
  • USER: Jarayon egasi bo‘lgan foydalanuvchi hisobi.
  • PR: Jarayonning ustuvorligi (priority).
  • NI: Nice qiymati — rejalashtirish ustuvorligiga ta’sir qiladi.
  • VIRT: Jarayon foydalanayotgan virtual xotira hajmi.
  • RES: Rezident xotira hajmi — jarayon foydalanayotgan, swap’ga chiqarilmagan fizik xotira.
  • SHR: Umumiy (shared) xotira hajmi.
  • S: Jarayon holati (masalan, S — uyqu holatida, R — ishlamoqda).
  • %CPU: Protsessordan (CPU) foydalanish foizi.
  • %MEM: Xotiradan foydalanish foizi.
  • TIME+: Jarayon ishga tushganidan beri sarflagan umumiy protsessor (CPU) vaqti.
  • COMMAND: Jarayonni ishga tushirgan buyruq.

Asosiy foydalanish

Linux vazifalarini ko‘rsatish uchun top buyrug‘idan foydalaning:

Misol: asosiy foydalanish

top
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash
 5678 user      20   0  234567  23456   2345 S   0.5  0.3   0:02.34 python
 9101 user      20   0  345678  34567   3456 S   0.7  0.4   0:03.45 node


Parametrlar

top buyrug‘ida uning ishlashini o‘zgartiruvchi parametrlar mavjud:

  • -d - Yangilanishlar orasidagi vaqtni belgilash
  • -p - Muayyan PID’larni kuzatish
  • -u - Muayyan foydalanuvchining vazifalarini ko‘rsatish
  • -n - Iteratsiyalar sonini belgilash
  • -b - Paket rejimida (batch mode) ishlash

Yangilanish oralig‘ini belgilash

-d parametri yangilanishlar orasidagi vaqtni belgilash imkonini beradi.

Misol: yangilanish oralig‘ini belgilash

top -d 5
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash

Muayyan PID’larni kuzatish

-p parametri muayyan PID’larni kuzatish imkonini beradi.

Misol: muayyan PID’larni kuzatish

top -p 1234
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash

Muayyan foydalanuvchining vazifalarini ko‘rsatish

-u parametri muayyan foydalanuvchining vazifalarini ko‘rsatish imkonini beradi.

Misol: muayyan foydalanuvchining vazifalarini ko‘rsatish

top -u user
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash

Iteratsiyalar sonini belgilash

-n parametri top ishini yakunlashidan oldin bajariladigan iteratsiyalar sonini belgilash imkonini beradi.

Misol: iteratsiyalar sonini belgilash

top -n 2
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash

Paket rejimida ishlash

-b parametri top buyrug‘ini paket rejimida (batch mode) ishga tushirish imkonini beradi. Bu rejim natijani boshqa dasturlar yoki fayllarga yuborish uchun mos.

Misol: paket rejimida ishlash

top -b -n 1
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash

Parametrlarni birlashtirish

Batafsilroq natija olish uchun parametrlarni birlashtirish mumkin. Masalan, top -b -n 1 buyrug‘i top buyrug‘ini paket rejimida bitta iteratsiya uchun ishga tushiradi.

Misol: parametrlarni birlashtirish

top -b -n 1
  PID USER      PR  NI    VIRT    RES    SHR S  %CPU %MEM     TIME+ COMMAND
 1234 user      20   0  123456  12345   1234 S   0.3  0.2   0:01.23 bash


W3Schools Pathfinder

Yutuqlaringizni kuzating – bu bepul!