Java ma’lumotlar tuzilmalari

Ma’lumotlar tuzilmalari — ma’lumotlardan samarali foydalanish uchun ularni saqlash va tartibga solish usullari.

Massiv ma’lumotlar tuzilmasiga misol bo‘lib, u bitta o‘zgaruvchida bir nechta elementni saqlash imkonini beradi.

Java tilining java.util paketida boshqa ko‘plab ma’lumotlar tuzilmalari ham mavjud. Ularning har biri ma’lumotlar bilan turlicha ishlash uchun qo‘llaniladi.

Eng keng tarqalganlaridan ba’zilari:

ArrayList
HashSet
HashMap

Maslahat: Ma’lumotlar tuzilmalari kuchaytirilgan massivlarga o‘xshaydi — ular moslashuvchanroq va imkoniyatlarga boyroq!

Bularning barchasini — va yana ko‘plarini — keyinroq batafsil o‘rganamiz, hozircha esa har biri bilan qisqacha tanishib chiqamiz.

ArrayList

ArrayList — kerak bo‘lganda kattalashishi mumkin bo‘lgan, o‘lchami o‘zgaruvchan massiv.

U elementlarni saqlash va ularga indeks orqali murojaat qilish imkonini beradi.

Misol

// Import the ArrayList class
import java.util.ArrayList;

public class Main {
  public static void main(String[] args) {
    ArrayList<String> cars = new ArrayList<String>();
    cars.add("Volvo");
    cars.add("BMW");
    cars.add("Ford");
    cars.add("Mazda");
    System.out.println(cars);
  }
}

O‘zingiz sinab ko‘ring »

HashSet

HashSet — har bir elementi noyob bo‘lgan kolleksiya: takroriy elementlarga ruxsat berilmaydi.

Misol

// Import the HashSet class
import java.util.HashSet;

public class Main {
  public static void main(String[] args) {
    HashSet<String> cars = new HashSet<String>();
    cars.add("Volvo");
    cars.add("BMW");
    cars.add("Ford");
    cars.add("BMW");  // Duplicate
    cars.add("Mazda");
    System.out.println(cars);
  }
}

O‘zingiz sinab ko‘ring »

Eslatma: Yuqoridagi misolda BMW ikki marta qo‘shilgan bo‘lsa-da, u Set’da faqat bir marta uchraydi, chunki Set’dagi har bir element noyob bo‘lishi shart.

HashMap

HashMap kalit-qiymat juftliklarini saqlaydi; ular qiymatlarni saqlab, keyin ularni kalit (masalan, ism yoki ID) bo‘yicha topmoqchi bo‘lganingizda juda qulay:

Misol

// Import the HashMap class
import java.util.HashMap;

public class Main {
  public static void main(String[] args) {
    // Create a HashMap object called capitalCities
    HashMap<String, String> capitalCities = new HashMap<String, String>();

    // Add keys and values (Country, City)
    capitalCities.put("England", "London");
    capitalCities.put("Germany", "Berlin");
    capitalCities.put("Norway", "Oslo");
    capitalCities.put("USA", "Washington DC");
    System.out.println(capitalCities);
  }
}

O‘zingiz sinab ko‘ring »

Ma’lumotlar tuzilmalari sharhi

Ma’lumotlar tuzilmasi	Nimani saqlaydi	Tartibni saqlaydimi?	Takroriy elementlarga ruxsat beradimi?	Eng mos keladigan holat
ArrayList	Tartiblangan elementlar	Ha	Ha	Elementlarga indeks orqali murojaat qilish
HashSet	Noyob elementlar	Yo‘q	Yo‘q	Takrorlanishning oldini olish, tezkor tekshiruvlar
HashMap	Kalit-qiymat juftliklari	Yo‘q	Ha (kalitlar noyob)	Kalit bo‘yicha tezkor qidirish

Iteratorlar

Ma’lumotlar tuzilmalarini o‘rganayotganda iteratorlar haqida ham tez-tez eshitasiz.

Iterator — ma’lumotlar tuzilmasidagi elementlar bo‘ylab sikl bajarish usuli.

U "iterator" deb ataladi, chunki "iteratsiya" (iterating) sikl bajarishning texnik atamasidir.

Misol

ArrayList bilan Iterator’dan foydalanish:

import java.util.ArrayList;
import java.util.Iterator;

public class Main {
  public static void main(String[] args) {
    // Create an ArrayList of Strings
    ArrayList<String> cars = new ArrayList<String>();
    cars.add("Volvo");
    cars.add("BMW");
    cars.add("Ford");
    cars.add("Mazda");

    // Get an iterator for the ArrayList
    Iterator<String> it = cars.iterator();

    // Iterate through the list using the iterator
    while(it.hasNext()) {
      System.out.println(it.next());
    }
  }
}

O‘zingiz sinab ko‘ring »

Keyingi qadamda har bir ma’lumotlar tuzilmasini batafsilroq ko‘rib chiqamiz.

W3Schools Pathfinder

Yutuqlaringizni kuzating – bu bepul!

Ro'yxatdan o'tish Kirish