Kotlin o‘zgaruvchilar

Kotlin o‘zgaruvchilar

O‘zgaruvchilar — ma’lumot qiymatlarini saqlash uchun konteynerlar.

O‘zgaruvchi yaratish uchun var yoki val dan foydalaning va unga tenglik belgisi (=) yordamida qiymat bering:

var variableName = value
val variableName = value

var name = "John"
val birthyear = 1975

println(name)          // Print the value of name
println(birthyear)     // Print the value of birthyear

var va val o‘rtasidagi farq shundaki, var kalit so‘zi bilan e’lon qilingan o‘zgaruvchilarni o‘zgartirish mumkin, val o‘zgaruvchilarini esa o‘zgartirib bo‘lmaydi.

O‘zgaruvchi tipi

Ko‘plab boshqa dasturlash tillaridan farqli o‘laroq, Kotlin tilida o‘zgaruvchilarni aniq tip bilan e’lon qilish shart emas (agar ular bilan tanish bo‘lsangiz, masalan, matn uchun "String" yoki sonlar uchun "Int").

Kotlin tilida matn saqlaydigan bitta o‘zgaruvchi va son saqlaydigan boshqa o‘zgaruvchini yaratish uchun quyidagi misolga qarang:

var name = "John"      // String (text)
val birthyear = 1975   // Int (number)

println(name)          // Print the value of name
println(birthyear)     // Print the value of birthyear

Kotlin "John" String (matn), 1975 esa Int (son) tipidagi o‘zgaruvchi ekanini tushunadigan darajada aqlli.

Biroq, agar xohlasangiz, tipni aniq ko‘rsatishingiz mumkin:

var name: String = "John" // String
val birthyear: Int = 1975 // Int

println(name)
println(birthyear)

Shuningdek, o‘zgaruvchini qiymat bermasdan e’lon qilib, qiymatni keyinroq berishingiz mumkin. Biroq, bu faqat tipni ko‘rsatganingizdagina mumkin:

var name: String
name = "John"
println(name)

var name
name = "John"
println(name)

val haqida eslatmalar

val kalit so‘zi bilan o‘zgaruvchi yaratganingizda, uning qiymatini o‘zgartirib/qayta tayinlab bo‘lmaydi.

Quyidagi misol xatoga olib keladi:

val name = "John"
name = "Robert"  // Error (Val cannot be reassigned)
println(name)

var dan foydalanganda qiymatni istalgan vaqtda o‘zgartirishingiz mumkin:

var name = "John"
name = "Robert"
println(name)

val pi = 3.14159265359
println(pi)

O‘zgaruvchilarni ekranga chiqarish

Yuqoridagi misollarda ko‘rganingizdek, o‘zgaruvchilarni ekranga chiqarish uchun ko‘pincha println() metodi ishlatiladi.

Matn va o‘zgaruvchini birlashtirish uchun + belgisidan foydalaning:

val name = "John"
println("Hello " + name)

Bir o‘zgaruvchini boshqa o‘zgaruvchiga qo‘shish uchun ham + belgisidan foydalanishingiz mumkin:

val firstName = "John "
val lastName = "Doe"
val fullName = firstName + lastName
println(fullName)

Sonli qiymatlar uchun + belgisi matematik operator sifatida ishlaydi:

val x = 5
val y = 6
println(x + y) // Print the value of x + y 

Yuqoridagi misoldan quyidagini kutish mumkin:

• x 5 qiymatini saqlaydi
• y 6 qiymatini saqlaydi
• So‘ng println() metodi yordamida x + y qiymatini ekranga chiqaramiz, u 11 ga teng

O‘zgaruvchi nomlari

O‘zgaruvchi qisqa nomga (masalan, x va y) yoki mazmunliroq nomga (age, sum, totalVolume) ega bo‘lishi mumkin.

Kotlin o‘zgaruvchilari uchun umumiy qoidalar:

• Nomlar harflar, raqamlar, pastki chiziq va dollar belgilaridan iborat bo‘lishi mumkin
• Nomlar harf bilan boshlanishi kerak
• Nomlar $ va _ belgilari bilan ham boshlanishi mumkin (lekin biz bu darslikda bundan foydalanmaymiz)
• Nomlar katta-kichik harflarni farqlaydi ("myVar" va "myvar" — turli o‘zgaruvchilar)
• Nomlar kichik harf bilan boshlanishi kerak va ularda bo‘sh joy (probel) bo‘lishi mumkin emas
• Zaxiralangan so‘zlarni (masalan, var yoki String kabi Kotlin kalit so‘zlarini) nom sifatida ishlatib bo‘lmaydi